IGIHE

Niwemwari afite inzozi zo gukundisha abanyarwanda Igiswahili abicishije mu bwanditsi

0 16-04-2021 - saa 17:02, Ferdinand Maniraguha

Mu 2018 ubwo Niwemwari Marie Aimée yatangiraga kwigisha Igiswahili mu Rwunge rw’Amashuri rwa Mwulire mu Karere ka Huye, yagize ikibazo cyo kubona ibitabo bihagije byo kwifashisha byanditse muri urwo rurimi.

Yashatse uburyo bwo guhangana n’icyo kibazo nk’umuntu wari ufite ubumenyi mu Giswahili dore ko yagihawemo impamyabumenyi y’icyiciro cya kabiri mu ryahoze ari Ishuri rikuru Nderabarezi rya Kigali (KIE). Ubu ari kwiga n’icyiciro cya gatatu.

Yamaze kwandika ibitabo by’inkuru ndende bya mbere bibiri birimo Nguvu za Umoja na Ukiona Vinaelea Vimeundwa. Aherutse gushyira hanze ibindi bibiri birimo Nani wa Kulaumiwa? na Wivu Unaponza.

Mu kiganiro na IGIHE, Niwemwari yavuze ko yakunze Igiswahili kubera ko ari ururimi nyafurika.

Ubwo yigaga muri KIE mu 2008, yatangiye yandika ikinamico mu Giswahili, yifashishwaga n’abanyeshuri biganaga. Yari afite intego zo gukundisha abantu gusoma by’umwihariko indimi za Afurika no gukuraho umuco wo kubwirwa inkuru n’abandi.

Ati “Hari ikibazo cyo kumva ko abantu bashoboye gukora ibintu byiza by’ubwenge nko kwandika, gusoma bikorwa n’abakuze gusa kandi urebye hano mu Rwanda urubyiruko ari narwo rufite uruhare runini ku muryango ntirubyiyumvamo. Icya kabiri sosiyete yacu yiyumva muri mu buvanganzo nyemvugo kurusha ubwanditse, birasaba ingufu. Dukunda kubwirwa kurenza kwisomera.”

Kuba Niwemwari yarashyize ibitabo bye hanze, avuga ko ari inzozi zabaye impamo.

Ati “Ni ubwisanzure no kumpa amahirwe yo kugaragaza icyo mfite harimo gukwiza amateka n’umuco w’u Rwanda nkoresheje Igiswahili, kwigisha abanyarwanda Igiswahili ngo boroherwe mu itumanaho, gukundisha abantu gusoma no kwandika ibyo babamo umunsi ku wundi ngo babone umurage basigira ababo.”

Ibitabo bya Niwemwari byose byamaze kwemezwa n’Ikigo cy’Igihugu gishinzwe Uburezi (REB), ngo bitangire gukoreshwa mu yandi mashuri.

Ati “Ntangira kwigisha Mwulire, nta bitabo by’Igiswahili bari bafite, ngira umwete wo kwishakamo ibisubizo, nongeramo n’ibitabo byo gusoma by’abanyeshuri mbijyana muri REB, byaremejwe.”

Yavuze ko kubera ikoranabuhanga rikomeje gutera imbere, yatangiye gutegura ikinamico n’udukino tugufi mu Giswahili, tuzajya dutambuka kuri YouTube dufite ibisobanuro hasi (Subtitles) mu Kinyarwanda.

Niwemwari yavuze ko intego ari ukumenyekanisha u Rwanda n’Igiswahili mu mahanga.

Ati “Nk’umwarimu w’Igiswahili, mfite intego ko nta muntu uzakenera gusoma no kwiga uru rurimi ngo bimugore.”

Mu ntangiriro za 2017 nibwo Inteko Ishinga Amategeko y’u Rwanda yemeje itegeko ryo kongera Igiswahili mu ndimi zikoreshwa mu butegetsi.

Igiswahili ni ururimi rukoreshwa cyane mu miririmo y’ubucuruzi mu bihugu bihuriye mu Muryango wa Afurika y’Iburasirazuba ( EAC) cyane cyane Tanzania na Kenya.

Niwemwari yavuze ko ururimi rw'Igiswahili rukwiriye gutezwa imbere nk'ururimi nyafurika
Nani wa Kulaumiwa kiri mu bitabo bishya by'Igiswahili bya Niwemwari
Ukiona Vinaelea Vimeundwa ni kimwe mu bitabo bya mbere bya Niwemwari
Kubera ubuke bw'ibitabo by'Igiswahili mu mashuri, Niwemwari yiyemeje kwandika
Kwamamaza
Kwamamaza

Izindi nkuru wasoma

Kwamamaza

TANGA IGITEKEREZO

AMATEGEKO AGENGA IYANDIKA RY'IGITEKEREZO CYAWE
Kwamamaza